Ο μακαρίτης Ματία Πασκάλ

Περιγραφή

Δεδομένη αλήθεια δεν υπάρχει. Η σημερινή αλήθεια δεν είναι και αυριανή. Τίποτα δεν είναι αληθινό, αλλά γι’ αυτό ακριβώς καθετί μπορεί να είναι αλήθεια, τη στιγμή που έχει κανείς τη θέληση να το πιστέψει και τη δύναμη να το επιβάλει. Φανταστείτε: αν υπήρχε μία δεδομένη, σταθερή αλήθεια, η ζωή θα ήταν σαν ένας βηματισμός επιτόπου, μια αποτελμάτωση – θάνατος. Λουίτζι Πιραντέλο (1867-1936) Ο Ματία Πασκάλ ζει μια ζωή που μοιάζει με ατέλειωτη αγγαρεία σε μια επαρχιακή πόλη. Ξαφνικά, σαν από θεϊκή πρόνοια, κηρύσσεται νεκρός. Συνειδητοποιώντας πως μπορεί να κάνει ένα νέο ξεκίνημα, να τα καταφέρει καλύτερα αυτή τη φορά, μετακομίζει σε άλλη πόλη, παίρνει άλλο όνομα και ακολουθεί διαφορετική πορεία ζωής – μόνο που ανακαλύπτει πως είναι το ίδιο αφόρητη με την παλιά. Όταν επιστρέφει στον κόσμο που άφησε, είναι πια πολύ αργά. Η δουλειά του δεν υπάρχει και η σύζυγός του έχει ξαναπαντρευτεί. Η μόνη του επιλογή είναι να ζήσει ως το φάντασμα του ανθρώπου που κάποτε υπήρξε. Ο Ματία αφηγείται με κωμικοτραγικό τρόπο τις περιπέτειες που τον οδήγησαν να γίνει «μακαρίτης» του ίδιου του εαυτού του, επιθυμώντας να σπάσει τα δεσμά των κοινωνικών συμβάσεων και καταδεικνύοντας την αδυναμία του ανθρώπου να κινεί ο ίδιος τα νήματα του πεπρωμένου του. Με το μυθιστόρημα αυτό, γραμμένο το 1904, ο νομπελίστας Λουίτζι Πιραντέλο γράφει την πρώτη μεγάλη «μεταμόρφωση» της σύγχρονης λογοτεχνίας. Μια διερεύνηση της ταυτότητας και των μυστηρίων της από έναν από τους πιο δηκτικούς και διεισδυτικούς σύγχρονους κλασικούς. «Τρεις συγγραφείς του 20ού αιώνα έδωσαν φωνή στις ανησυχίες µας, στα τραύµατά µας, στον φόβο µας. και ταυτόχρονα µας βοήθησαν να ζήσουµε, µετριάζοντας το άγχος και την απελπισία µας. Αυτοί οι τρεις συγγραφείς είναι ο Πιραντέλο, ο Κάφκα και ο Μπόρχες.» — Leonardo Sciascia, συγγραφέας «Αστείο, συχνά ξεκαρδιστικό. Και ταυτόχρονα συγκινητικό, διεισδυτικό, τραγικό.» — New York Times Book Review Αν επιχειρήσει κανείς να αναλύσει τον πεζογράφο Πιραντέλο στα εξ ων συνετέθη, εύκολα θα διαπιστώσει πως διαθέτει τα στοιχεία ενός έξοχου μυθιστοριογράφου της εποχής του. Το παιχνίδι του φιλοσοφικού στοχασμού και της διακειμενικότητας το παίζει άριστα και ξέρει πώς να αναμετρηθεί με τα θέματα που θα απασχολήσουν τον άνθρωπο του εικοστού αιώνα: ο θάνατος, η φάρσα της ζωής, το ζήτημα της ταυτότητας και της ελευθερίας του ατόμου, η ανθρώπινη επινοητικότητα και τα όρια που θέτουν οι περιστάσεις είναι μόνο μερικά από τα ερωτήματα που θέτει η μικρή οδύσσεια του Ματία Πασκάλ, ζητώντας απαντήσεις από τον ίδιο τον αναγνώστη. Από τον πρόλογο του Δημήτρη Στεφανάκη Λίγα λόγια για τη σειρά Στη σειρά Μεγάλες αφηγήσεις εντάσσονται έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας. Έργα συγγραφέων που έσπασαν το φράγμα του χρόνου και αξίζει να διαβάζονται από όλους ως μέρος μιας συναρπαστικής επικαιρότητας που μας αφορά.